هدایت

راهکارهای گسترش امید در جامعه

1. بسیاری از  راهکارها  در حوزه  رسانه هستند و باید تمرکز بر صداو سیما باشد تا مطالب و  اخبار امیدوار کننده را در سطح گسترده ای پوشش داده و   از حجم اخبار منفی که دنیا را جای مناسبی برای زندگی معرفی نمی کند، بکاهند. البته برای فضای مجازی نیز در اینحصوص باید تدبیر جدی اندیشید که آینده هراسی را به شدت منتشر می کند.
2. برخی راهکارها نیز سیاسی و در مقیاس کلان قابل تحقق اند از قبیل فضای باز سیاسی  و ایجاد این اطمینان در فرد جوان که نظرات مخالف را می تواند بشنود و  یا بازگو کند.
3. از پایه های اصلی امید گسترش قانون مداری است.  به گونه ای که بتوان امیدوار بود  که با روشهای قانونی می توان به حق خود رسید.
4. گسترش عدالت در ابعاد مختلف،  بویژه (یا حداقل)  عدالت قضایی  از دیگر راهکارهای افزایش امید در جامعه است.  با این عدالت  افراد  می توانند  امیدوار به گرفتن حق خود  از ظالم باشند که از حقوق حداقلی آنهاست.
5. توجه به مولفه های شادی بخش و امیدوار کننده درونی  از قبیل  تقویت پایه های اعتقادی افراد و هوش معنوی در جوانان از توصیه های زیربنایی است که البته متولیانش باید شرایط اجرایش را داشته باشند از جمله اینکه عامل و متخصص باشند.
6. توجه به مولفه های شادی بیرونی که ناامیدی را با سرگرمی و نشاط جایگزین کرده و در خیلی مواقع به درون نفوذ کرده و ما را شادتر و امیدوارتر می کند. از قبیل کارناوالهای شادی که به یادمان می آورد جامعه در عین داشتن مولفه های ناامیدکننده، می تواند جای شاد و امیدوار کننده ای نیز باشد. و یا استفاده از محصولات هنری شاد و امیدبخش.
7. آرمانگرایی و ایده آل طلبی اگرچه از شاخصه های اعتلا بخش  یک جامعه محسوب می شود اما به شکل «کمالگرایی منفی» که  در بین ما ایرانیها به شدت رواج دارد، نه تنها باعث پیشرفت نمی شود که باعث ناامیدی از خودمان و ناامیدی از دیگران می گردد. بایستی با کارگاه های آموزشی و اطلاع رسانی از طرق مختلف (بویژه با روشهای هنری) بر این کمالگرایی منفی لجام گسیخته جامعه فائق آمد تا بیش از این ما را از خود و جامعه نا امید نکند.
8. امید در برخی مکاتب روانکاوی جز با دیالوگ صحیح بین طیف های مختلف جامعه و داشتن رابطه با دیگران بدست نمی آید. رابطه سالم و گسترده با انسانهای دیگر ما را به خودمان بهتر می شناساند و از رهگذر ارتباطات بین فردی مناسب است که امید و نشاط در جامعه توزیع می گردد. پس به شدت نیازمند افزایش سطح ارتباط بین فردی و مهارت ارتباط سالم بین انسانها هستیم.
9. وجود تحرک عمودی در جامعه، می تواند جوانان را امیدوار به تلاش کند و اگر احساس شود که امکان رقابت و صعود در سقف شیشه ای پول و وابستگی به برخی عقاید و جریانات وجود ندارد، نا امیدی جولان خواهد داد.
10. در بعد فردی و روانشناختی ، امیددرمانی یکی از درمانهای رایج در مکتب روانشناسی مثبت بوده و طی آن   امید، نشاط، شکرگذاری و  شادکامی به فرد آموزش داده می شود و اثربخشی آن در بسیاری از افراد به اثبات رسیده است. لذا کارگاه های آموزشی در این حوزه می تواند مفید باشد.
11. «یادگیری مشاهده ای» از مهمترین روشهای انتقال نگرشها  محسوب می شود.  ملاقات با آدمهایی که موفق، امیدوار و انرژی بخش هستند از مهمترین روشهای ایجاد انگیزه و امید در بین جوانان می باشد. دیدن و پای صحبت این افراد نشستن، یادمان می آورد که  ما آدم موفق کم نداریم، می توان  شرایط را عوض کرد و فرد موفقی شد.   لذا در سطح کلان بایستی تدبیر جدی برای توزیع این بمب های انرژی در بین جوانان وجود داشته باشد و دانشگاه ها و محافل اجتماعی دیگر،  به کرات از چهره های موفق برای سخنرانی و ملاقات حضوری با مردم دعوت نمایند. بر اساس همین اصل یادگیری، ملاقات با آدمهایی که شرایط نابسامان فعلی را از یادمان می برند نیز بسیار مفید می باشد. آدمهایی که نشاط و لبخند را به ما ارمغان می آورند و به جای نق زدن  روحیه مان را پر از نشاط می کنند. جالب است بدانید که پیامبر گرامی اسلام (ص) نیز در مدینه وقتی درگیر مشکلات شدید و برخی ناملایمات می شد، در کنار روشهای معنوی از این افراد دعوت می کرد تا کمی فضا را شاد کنند و لبخندی به آنها هدیه کنند.
12. از دیگر راهکارهای موثر بویژه برای جوانان ، بازدید از پروژه هایی است  که یادمان می آورد «ما می توانیم»، جاهایی که نماد اقتدار ایرانی هستند و طبعا امید به آینده را در دل جوانان می کارند. بایستی دانشگاه ها برگزاری این قبیل  اردوهای علمی، تفریحی  و فرهنگی را نه هزینه که سرمایه گذاری تلقی نموده و در این راستا تلاش مضاعف کنند.
13. از مهمترین دلایل ناامیدی در جوانان دانشجو، ترس آنها از آینده شغلی است. یاددادن مهارت هایی که آنها را مطمئن می کند در شرایط نامناسب اجتماعی و ساختاری و ... قادر خواهند بود چرخ زندگیشان را بچرحانند از راهکارهای ضروری امیدبخشی به جوانان محسوب می شود. کارگاه های خلاقیت، کارآفرینی، مهارت های شغلی و استارت آپ ها می توانند بسیار مفید باشند.
14. به توصیه اریک فروم داروی معجزه گر ناامیدی، عشق است. عشق سالم  بین زن و مرد که تجلی آن ازدواج و تشکیل خانواده است. اگرچه    ازدواج بدلیل مشکلات معیشتی و شغلی جوانان  ، متاسفانه گره آفرین محسوب می شود، اما واقعیت این است که با تغییر دیدگاههای شدیداَ «مادی» مردم، می توان گامهای بزرگی برای ترویج این داروی امید بخش برداشت.